26 augustus t/m 19 september 2021
Achtergrondartikel

woensdag 14 april 2021

Het atelier van Bart Schalekamp

Kunstenaar Bart Schalekamp heeft een atelier, maar het liefst is hij in een handelsonderneming in Boxmeer. 'Voor mij is zo'n loods vol motoren, boutjes en kunststof banden een hal vol speelgoed.'

Het atelier van Bart Schalekamp

In onze rubriek ‘Het atelier van’ krijg je een inkijkje in de ateliers van kunstenaars die werk maken voor Tweetakt 2021. Deze keer is dat het atelier van Bart Schalekamp. Bart maakt grote, bewegende installaties op het snijvlak van kunst en design. Hij deelt zijn atelier met drie anderen, met wie hij allerlei apparatuur en machines bij elkaar heeft gesprokkeld. ‘Ons atelier is eigenlijk een soort studentenhuis,’ zegt Bart, ‘maar dan met chiquere spullen. In een studentenhuis zegt iemand: ik heb nog wel een waterkoker. Bij ons zegt iemand: ik kan wel ergens een kolomboor vandaan halen.’

 

Handelsonderneming Boxmeer

‘Een plek waar ik graag kom is een handelsonderneming in Boxmeer. Zij verkopen alles wat je kunt gebruiken in de industrie: motoren, boutjes, moertjes, stalen kogels en kunststof banden. Voor mij is het een enorme hal met speelgoed, ik kan er de hele dag rondlopen. Als ik iets oppak, komen de ideeën vanzelf. Wacht, ik pak er even iets bij.’ Bart loopt weg en komt terug met een strook felblauw materiaal van inelkaargeklikte stukjes plastic. Hij schudt het heen en weer voor de camera.

‘Kijk, als je ermee beweegt, dan wordt het echt leuk. Dit plastic wordt gebruikt voor transportbanden. Het is gewoon magisch mooi spul. In Boxmeer heb je dus een hele loods die vol staat met alleen maar dit soort spullen!’

 

Beweging

‘Het klopt dat mijn werk meestal om beweging draait. Maar het is niet zo dat ik per se bewegende kunst wil maken. Ik vind natuurkunde en natuurkundige vragen superleuk. Bewegende werken blijken het perfecte medium te zijn om het publiek in mijn vragen mee te nemen. Zou het kunnen, vroeg ik me bijvoorbeeld af, dat als een blok heel snel heen en weer beweegt, er andere dingen stil op blijven liggen, dat die te laat reageren om ook in beweging te komen?’

‘Dat ga ik dan uitproberen. Met een bewegend werk kan ik de toeschouwer meenemen in het proces. Die kan volledig focussen op wat er voor zijn neus gebeurt: het onderste blokje beweegt, maar het bovenste blijft staan. Dan kan diegene vervolgens gaan nadenken over waarom dat gebeurt.’

 

NEMO

‘Haha, ja, in sommige opzichten doet mijn werk inderdaad een beetje denken aan de dingen die je in NEMO ziet. Maar ik vind het juist zo leuk dat mijn werk vaak in een hele andere context te zien is. Mensen die naar NEMO gaan denken: oh, vandaag gaan we allemaal bijzondere technische vernuftigheden zien. Mensen die naar kunst gaan kijken, hebben die insteek niet. Ik vind het mooi dat ik ze dan toch, spontaan, kan confronteren met techniek.’

‘Mensen denken vaak dat alles wat met techniek, beta en cijfers te maken heeft taaie stof is en dat het niet leuk is. Maar bij mijn werk gaan ze toch even stil staan en denken ze: hé, hoe werkt dit? En dan ontdekken ze dat de wereld een beetje anders is dan ze dachten.’

 

Prul

‘Ik wil niet te veel maken. Ik vind het belangrijk om impact te maken met een werk dat helemaal klopt. Ik maak liever wat minder, maar dat het dan wel echt goed is en groot en af. Ik heb gewoon een enorme hekel aan dingen die niet goed in elkaar zitten. Aan prul. Aan alle plastic shit uit China, maar ook aan de dingen die mensen hier soms maken voor festivals. Ik kan er niet tegen als dingen in elkaar worden gezet zodat ze één weekend lang werken. Daar wordt zoveel materiaal aan verspild. Vanuit een afkeur naar die manier van werken ben ik zelf steeds ontzettend gefocust op het maken van iets dat perfect is en niet zomaar stuk gaat.’

 

Machines

‘Ondertussen denk ik de hele dag na over hoe dingen mechanisch in elkaar zitten. Ik was bijvoorbeeld laatst, terwijl ik aan het douchen was, aan het nadenken over hoe je het systeem van een broodrooster kunt namaken zonder elektriciteit. Je drukt een knopje naar beneden, er gaat een timertje lopen en op het juiste moment springt het weer naar boven, maar dan gebeurt dat puur mechanisch. Mijn hoofd gaat daar de hele dag over door, over dat soort dingen. Alles is ondertussen een machine.’

 

Het werk van Bart Schalekamp zie je op Fort Ruigenhoek tijdens Tweetakt 2021. Het volledige kunstprogramma tot nu toe vind je hier. Wil je een ander atelier verkennen, dan kun je rondneuzen in het atelier van Milena Anna Bouma.

onze nieuwsbrief ontvangen?

Schrijf je in en blijf op de hoogte van de laatste festivalnieuwtjes!

icon_arrow-back icon_arrow-prev icon_arrow-right icon_laicos-bf icon_laicos-gi icon_laicos-tt icon_laicos-ty spacer_wiggle-red icon_play