Festival Tweetakt 2019
29 maart t/m 16 juni

Tweetakt in gevaar door motie 'Bomen op de Neude'

Laten we voorop stellen: Tweetakt houdt heel erg van bomen. Daarom komen we ook zo graag op Fort Ruigenhoek. Maar de motie Bomen op de Neude die de gemeenteraad vorige maand heeft aangenomen, heeft voor ons festival helaas heel vervelende gevolgen.

Als de huidige plannen van de gemeente om zestien nieuwe bomen op de Neude te planten doorgaan, past ons festivalcentrum er namelijk niet meer op een verantwoorde en veilige manier bij. En dat zou waarschijnlijk het einde van Festival Tweetakt betekenen, want wat moeten we zonder een mooie centrale plek tussen de Stadsschouwburg, Theater Kikker, het Akademietheater en de andere culturele instellingen in de binnenstad?

Daarom hebben wij, ook namens SPRING en het Nederlands Film Festival, deze week de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders per brief dringend verzocht om de Neude vooral te behouden als ons enige echte stadsplein en locatie voor festivals en andere evenementen. Zodat Utrecht een stad blijft die uitstraalt dat kunst belangrijk is, ruimte moet krijgen en toegankelijk moet zijn voor iedereen.

Lees hier de brief naar de gemeenteraad en het college van B&W:

Geacht college,

Op 8 november jl. heeft de gemeenteraad van Utrecht de motie Bomen op de Neude aangenomen, waarin het college wordt verzocht het aantal bomen op de Neude te vergroten tot 25 stuks, ten opzichte van de bomen die er nu staan. Hier zou al op korte termijn mee moeten worden begonnen. 

Bij de behandeling van deze motie in de raad, gaven wethouder Diepeveen en verschillende raadsleden aan dat er hierbij rekening zou moeten worden gehouden met de huidige uitstraling en het gebruik van het plein, waaronder de diverse evenementen die op de Neude plaatsvinden. Wij vrezen echter dat de uitvoering van deze motie ingrijpende gevolgen heeft voor Festival Tweetakt, andere Utrechtse festivals en evenementen, en het culturele leven van de stad Utrecht op lange termijn.

In de motie wordt namelijk gesteld dat enkele bomen niet in de weg zullen staan voor de meeste evenementen op de Neude. Wij moeten u helaas mededelen dat dat wel het geval is: Festival Tweetakt zal met de huidige plannen voor het plaatsen van de bomen niet meer in staat zijn de Neude als festivalhart te gebruiken. Dit oordeel baseren wij op het met spoed ingelaste overleg dat we met betrokken ambtelijke diensten hebben gevoerd. 

In dit overleg is ons verzocht om op korte termijn al in te stemmen met het aanplanten op de Neude, maar dit is om verschillende redenen niet mogelijk. De bomen zouden het bijvoorbeeld onmogelijk maken om de verzwaarde vloer te leggen, die in verband met de veiligheid noodzakelijk is voor het plaatsen van de verschillende bouwwerken. De muziekkas en het mobiele theater zouden niet op de aangewezen plekken kunnen staan, omdat de bomen zo vlak naast de podia gepland zijn dat er geen enkele ruimte is voor de takken. En de toegang tot het mindervalidentoilet en de nooduitgang van de backstage zouden door bomen worden geblokkeerd. 

De huidige plannen voor de boombeplanting maken de Neude naar onze mening vrijwel onbruikbaar als evenementenlocatie. Daarmee verliest Tweetakt haar festivalhart, andere toonaangevende festivals als het Nederlands Film Festival en SPRING een bijzondere stadslocatie en de binnenstad haar enige echte evenementenplein. Daarom roep ik u, mede namens de andere Utrechtse festivals, op om de Neude vooral als belangrijke stads- en evenementenlocatie te behouden. 

Voor Festival Tweetakt zijn de gevolgen van het niet meer kunnen gebruiken van de Neude namelijk niet te overzien. De kern van Tweetakt is een open en toegankelijk festivalhart midden in Utrecht, dat kunst en cultuur toegankelijk maakt voor alle inwoners én bezoekers aan de stad. Maar ook midden tussen de Stadsschouwburg, Theater Kikker, het Akademietheater en andere in de buurt gevestigde culturele instellingen.

Deze clustering van locaties zorgt voor samenhang, maar ook voor meer inkomsten per bezoeker. De geringe afstand maakt het immers mogelijk om de voorstellingen in de theaters en op de Neude, muziekoptredens op de Neude en ons restaurant met terras in één festivalbezoek te combineren.

Die eigen inkomsten van Tweetakt vormen een zeer aanzienlijk deel van de financiering van het festival en zijn tevens een voorwaarde voor de subsidiëring. Alleen in de huidige opzet kan de delicate balans tussen subsidie en eigen inkomsten worden behouden. Verlies van de Neude als festivalhart leidt voor Tweetakt (en daarmee voor de gemeente Utrecht als belangrijkste subsidiegever) tot een zeer grote kostenpost.

Utrecht is een stad met de meeste hoogkwalitatieve internationale culturele festivals, die al enkele decennia profiteren van de Neude als kernlocatie. In de jaren 90 van de vorige eeuw heeft het gemeentebestuur dan ook besloten afscheid te nemen van de Neude als duurste parkeerplaats van het land en het plein weer terug te geven aan de stad. Nog steeds is Utrecht – zie het coalitieakkoord ‘Ruimte voor iedereen’, Utrecht 2018-2022 – een stad die uitstraalt dat kunst belangrijk is, ruimte moet krijgen en toegankelijk moet zijn voor iedereen.

Ik verzoek u met klem alles in het werk te stellen om de Neude als stadsplein en cultureel centrum voor Utrecht te behouden. Uiteraard ben ik graag bereid tot nadere toelichting.

Mede namens het Utrechts Festival Overleg, Nederlands Film Festival, SPRING

Petra Blok, directeur-bestuurder Festival Tweetakt

Utrecht 4 december 2018